Çerçeve Yasa TBMM Genel Kurulu'nda Görüşülmeye Başlandı: Sandalye Dağılımı ve Oylama Süreci
Milli Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşme Yasası Meclis'te Tartışılıyor
Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM), iktidarın 'terörsüz Türkiye' hedefi doğrultusunda hazırlanan "Milli Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesine Dair Kanun" teklifi olarak da bilinen çerçeve yasanın görüşmelerine başladı. TBMM Başkanvekili Celal Adan'ın açılışını yaptığı genel kurul toplantısında yasa teklifi detaylarıyla ele alınırken, milletvekillerinin oy kullanacağı kritik süreç başladı.
Yasama Yılının Sonunda Kritik Görüşmeler
Meclis, 1 Ekim 2025 tarihinde başlayan yasama yılının sonuna yaklaşırken çalışmalarını uzatma kararı ile devam ettiriyor. Bu kapsamda Genel Kurul'un 16 Haziran tarihindeki kararıyla yasama faaliyetleri sürdürüldü. İktidar partisi AKP tarafından sunulan yeni yasa teklifleri arasında yer alan çerçeve yasa teklifi bugün ilk kez genel kurulda tartışmaya açıldı.
Dün ayrıca şehit aileleri ile gazilerin mali, sosyal ve özlük haklarına ilişkin düzenlemeler içeren başka bir teklif de TBMM gündeminde idi. Bu arka planla birlikte çerçeve yasanın kabulü halinde Meclis'in içtüzük gereğince 1 Ekim'e kadar tatile girmesi planlanıyor.
Meclisteki Sandalye Dağılımı ve Partilerin Tavırları
Toplamda 592 milletvekili bulunan TBMM'de sandalye dağılımı şu şekilde gerçekleşiyor: AKP (277), YENİ Parti (91), DEM Parti (56), MHP (46), CHP (45), İYİ Parti (29), Yeni Yol Partisi (20), HÜDA PAR (4), Yeniden Refah Partisi (4), TİP (3), Demokratik Bölgeler Partisi - DBP (2), EMEP (2) ve Saadet Partisi ile Demokratik Sol Parti ve Demokrat Parti'nin her biri bir milletvekili ile temsil ediliyor. Ayrıca bağımsız olarak görev yapan 10 milletvekili bulunuyor.
AKP, MHP ve DEM Parti, çerçeve yasaya tam destek verirken; İYİ Parti ile Yeniden Refah Partisi'nin karşı çıktığı görülüyor. HÜDA PAR, Yeni Yol Partisi ve bazı bağımsız milletvekilleri ise evet oyu kullanmaları beklenenler arasında yer alıyor.
Siyasi Partilerin Tutumları Detaylandırılıyor
YENİ Parti, kanun teklifine ilişkin tavrını belirlemek üzere Genel Başkan Özgür Özel liderliğinde kapalı grup toplantısı gerçekleştirdi. Grup Başkanvekili Gökhan Günaydın toplantı öncesi yaptığı açıklamada milletvekillerinin sorumlulukları doğrultusunda farklı tercihlerde bulunabileceğine işaret etti ancak genel anlamda parti içinde ayrışmalar yaşandığı belirtiliyor.
CHP, kanun teklifine imzacı olmasının yanı sıra Adalet Komisyonu'nda da 'evet' oyu verdi. Genel kurul aşamasında da çoğunlukla destek vermesi beklenirken parti içinde farklı görüşlerin varlığı dikkat çekiyor.
Yeniden Refah Partisi Başkanı Fatih Erbakan, sosyal medya üzerinden yaptığı açıklamada partilerinin çekimser oy kullanacağını duyurdu. Erbakan özellikle terör örgütü üyelerinin akıbetiyle ilgili kararın devlet ya da hükümet ortaklarından ziyade şehit aileleri ve gazilere bırakılması gerektiğini savundu.
TİP'in sessiz kalmayı tercih ettiği süreçte EMEP, kanun teklifini sert biçimde eleştirerek bu yasanın "rehine siyaseti" ürettiğini vurguladı. İstanbul Milletvekili İskender Bayhan tarafından yapılan açıklamada AİHM kararlarının uygulanmayarak siyasetin önünün kapandığı iddia edildi ancak tahliyeler gibi olumlu yanlar da kabul edildi.
Kritik Oylama Öncesi Siyasi Tablo
Bugün yapılacak oylamada mevcut verilere göre; AKP, MHP, DEM Parti, Yeni Yol Partisi, HÜDA PAR, DBP, Saadet Partisi, DSP ile üç bağımsız milletvekilinin toplam 410 evet oyu vermesi bekleniyor.
(DSP de evet yönünde oy kullanacağını açıkladı.)
(İYİ Parti ile Yeniden Refah Partisi'nin toplamda yaklaşık 33 milletvekili hayır yönünde oy verecek.)
MHP Genel Başkan Yardımcısı Feti Yıldız ise yasanın Meclis'ten yaklaşık 430 oyla geçeceğini öngördüğünü söyledi.
Bununla birlikte en kritik unsur; özellikle YENİ Parti ile CHP grubundaki bazı milletvekillerinin nasıl oy kullanacağı olacak ki bu durum sonuç üzerinde belirleyici rol oynayabilir.
Sık Sorulan Sorular
Çerçeve yasa nedir?
'Milli Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesine Dair Kanun' olarak bilinen çerçeve yasa; terörle mücadelede toplumsal dayanışmayı artırmayı amaçlayan bir kanun teklifidir.
Tüm siyasi partiler çerçeve yasaya nasıl yaklaşıyor?
AKP, MHP ve DEM Parti tam destek verirken; İYİ Parti ile Yeniden Refah Partisi karşı çıkmaktadır. CHP genelde destek verirken parti içinde farklı görüşler mevcuttur. TİP sessiz kalmakta; EMEP ise yasayı eleştirmektedir.
Tasarı ne zaman yürürlüğe girecek?
Eğer bugün gerçekleştirilecek olan TBMM Genel Kurulu oylamasında kabul edilirse tasarı yürürlüğe girecek olup ardından Meclis tatil dönemine girecektir.
